یادداشت سردبیر؛

سناریوهای پیش‌روی ایران و آمریکا

عالین نجاتی

عبارت – گروه سیاسی: نبرد جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده آمریکا پس‌از ‌شکست تاریخی‌ حزب جمهوری‌خواه در کنگره و سنا وارد مرحله تازه‌ای شده‌ است. این سونامی آبی که فیل‌ها را بلعید نتیجه نامحبوب‌ترین نبرد تاریخ معاصر آمریکا بود که خودش را در صندوقها از واشنگتن تا تل‌آویو آشکار کرد و اکنون ترامپ و نتانیاهو مثل حیوانی زخم‌خورده هستند که ممکن است دست به هرکار جنون‌آمیزی بزنند.

این نبرد تاریخی‌ حالا چند سناریو را پیش‌روی طرفین قرار داده است.

سناریوی اول آغاز مجدد یک درگیری پرشدت و کوتاه‌مدت است که نتیجه‌اش به‌سود هیچ‌کس نیست. اگر آمریکا زیرساخت‌های ایران را هدف قرار دهد، با واکنشی بسیار شدیدتر و فارغ از موقعیت جغرافیایی مواجه خواهد شد که در بدترین حالت ممکن است پای ناتو را هم به نبرد بازکند و عملا به جنگ‌جهانی منجر گردد. این سناریو فعلا محتمل است و در میان تحلیلگران طرفداران بسیاری دارد، اما به عقیده نویسنده ایران و کشورهای منطقه بازنده نهایی این سناریوی آخرالزمانی خواهند بود، چراکه کیفیت و کمیت نظامی طرفین قابل مقایسه نیست و از طرف دیگر چنین رفتاری عملا ایران را از جایگاه مظلومیت به‌زیر خواهد کشید و ازنظر حقوقی تشدید حملات مرگبار به کشور را توجیح می‌کند.

‌سناریوی دوم رسیدن به توافقی شبیه MOU یا معاهده اسلام‌آباد است که در آن طرفین به‌صورت جزیی و مقطعی به تفاهمی نسبی برسند که در کوتاه‌مدت جنگ پرفشار را منتفی کند. با توجه‌ به جمیع جهات و شرایط میدان و دیپلماسی، وقوع چنین حالتی حداقل در کوتاه‌مدت بعید به‌نظر می‌رسد. مگر این‌که در دوماه پیش‌رو جنگی رخ ندهد و نهایتا با تغییر ترکیب مجلسین در آمریکا، با فشار تمام‌قد دموکرات‌ها به‌خصوص با قطع بودجه‌ جنگ دست ترامپ از روی ماشه برداشته شود.

سناریوی سوم تشدید محاصره‌ی دریایی و بدل کردن آن به محاصره‌ی تمام‌عیار [ دریایی، هوایی و زمینی] است که صبح امروز معلوم شد ترامپ برای فرصت دادن به تلاش‌های «ونس» و البته‌ افزایش جبر و حرج بر جمهوری اسلامی ایران، فعلا این سناریو را در دستورکار قرار داده‌ است تا شاید با تشدید فشار، جمهوری اسلامی ایران را وادار به تسلیم کند. این سناریو نه‌تنها درمیان جمهوری‌خواهان سنتی، بل‌که در بین دموکرات‌ها نیز طرفداران بسیاری دارد، چراکه یک‌بار به‌شکل خفیف‌تری در دوران اوباما امتحان شد و النهایه جمهوری اسلامی ایران را پای میز معامله نشاند تا در طولانی‌ترین مذاکرات تاریخ معاصر به توافقنامه برجام منتهی شود.

سناریوی چهارم مقاومت جمهوری اسلامی در برابر فشارهای شدید اقتصادی و جنگ احتمالی است که نهایتا از دل آن دکترین هسته‌ای فعال شود و ایران زیر بمباران، به بمب هسته‌ای دست یابد. این سناریوی مورد علاقه‌ی تندروهاست، زیرا مدعی هستند که بمب اتم نهایتا بازدارندگی بنیادین به‌همراه خواهد داشت و برای همیشه جنگ وجودی را از نظام دور می‌کند‌. اما با توجه‌ به سکانداری اصلاح‌طلبان بر قوه‌ی مجریه و تأکید رهبری جدید بر پیروی از فتوای رهبری شهید بعید است که فعلا این سناریو عملی باشد. ضمن این‌که ممکن است جمهوری اسلامی پیش از دست‌یابی به بمب با حملاتی جنون‌آمیز مواجه‌ شود که دیگر اساسا ایرانی برای نشستن پای میز مذاکره یا استفاده از سلاح هسته‌ای فرضی باقی نماند. درواقع این سناریو بیشتر شبیه قمار است تا یک نقشه‌ی سیاسی- امنیتی حساب‌شده.

اما سناریوی آخر دست‌یابی طرفین به توافقی بلندمدت و پایدار است که به پایان خصم ۴۷ساله بیانجامد. این سناریو اگرچه‌ کم‌هزینه‌ترین فیلم‌نامه‌ی این نبرد است اما با توجه‌ به ترور رهبری و حس انتقام قوی و عمیق در بدنه‌ی نظام حداقل‌ تا چندین دهه بعید به‌نظر می‌رسد.

با این حساب هیچ راه کم‌هزینه‌ای پیش‌روی طرفین نیست و تمامی رهیافت‌های موجود به نتیجه‌ای خطرناک منجر خواهد شد. در این میان مردم آمریکا توانستند با صدای بلند نظر خود را نسبت به رویکرد حاکمیت در قبال جنگ ایران بیان کنند، اما در این سوی ماجرا چنین امکانی در دسترس ایرانیان نیست و تمامی تریبون‌ها در اختیار کسانی است که از الگوی «ولو بلغ و ما بلغ» دفاع می‌کنند.

اگرچه‌ نویسنده معتقد است که آمریکا تحت هیچ شرایطی از هیچ نوع بمب هسته‌ای علیه ایران استفاده‌ نخواهد کرد، اما به‌شکل عجیب و تأسف‌بار کارشناسان صداوسیما مشغول عادی‌سازی یا کم جلوه دادن خسارات حمله هسته‌ای به کشور هستند.

من اطلاعی از کم و کیف داشته‌های نظامی جمهوری اسلامی و شگفتانه‌های سخت‌افزاری ندارم، اما به‌روشنی از وضعیت وخیم اقتصادی و بحران نرم‌افزاری جامعه‌ آگاهم و به سیاستمداران انذار می‌دهم که ادامه‌ی وضعیت فعلی‌ تا چندماه دیگر غیرممکن است و اکثریت جامعه توان ایستادگی در برابر بمباران تورم را ندارند.

بنابراین جمهوری اسلامی ایران باید هرچه‌ سریعتر دست به اقدام بزند و محاصره‌ی اقتصادی را از کشور بردارد. حفظ تمامیت ارضی واجب است اما فراموش نکنیم این ارض بدون آدمی بی‌معنا خواهد بود و نباید اجازه‌ داد شرایط ایران به‌جایی برسد که بحران داخلی و خارجی در یک تلاقی مرگبار قرار گیرند‌
این‌که چه باید کرد را به شورای عالی امنیت ملی می‌سپاریم، اما همه‌ی حرف این است که هر انتخابی که می‌کنید، تعجیل کنید!

مطالب مرتبط

1 1 رای
امتیازدهی به مقاله
اشتراک در
اطلاع از
0 نظرات
قدیمی‌ترین
تازه‌ترین بیشترین رأی
بازخورد (Feedback) های اینلاین
مشاهده همه دیدگاه ها

پر بازدید ترین اخبـــار

آخریــــن اخبـــــار

0
افکار شما را دوست داریم، لطفا نظر دهید.x